Upadłość konsumencka Katowice, Śląsk > Upadłość > Mój partner ma długi – czy jego upadłość konsumencka wpłynie na moje finanse? Analiza przypadku
Odkrycie, że Twój małżonek lub partner ma poważne problemy finansowe, to jeden z najtrudniejszych momentów w związku. Kiedy pada hasło „upadłość konsumencka”, pojawia się strach i niepewność. Czy jego długi staną się moimi? Czy stracimy wspólny dom? Czy syndyk zajmie moją pensję? W tym przewodniku wyjaśnimy, jak upadłość konsumencka jednego z małżonków wpływa na sytuację finansową drugiego. Choć postępowanie upadłościowe dotyczy formalnie tylko dłużnika, jego konsekwencje rozciągają się na cały majątek wspólny. Zrozumienie tych mechanizmów pozwoli Ci świadomie ocenić ryzyko i podjąć kroki, aby chronić swoje finanse.
Wspólność majątkowa a rozdzielność – klucz do zrozumienia sytuacji
Zanim przeanalizujemy wpływ upadłości, musimy zrozumieć, jak prawo w Polsce reguluje finanse małżonków. Od tego zależy, która część Waszego majątku będzie zagrożona w trakcie postępowania. Istnieją dwa podstawowe ustroje majątkowe:
- Wspólność majątkowa (ustawowa)
- Rozdzielność majątkowa (intercyza)
Poniższa tabela przedstawia kluczowe różnice w kontekście zadłużenia i upadłości.
| Cecha | Wspólność majątkowa (ustawowa) | Rozdzielność majątkowa (intercyza) |
|---|---|---|
| Co wchodzi w skład? | Wszystko, co nabyliście w trakcie trwania małżeństwa (pensje, dochody, nieruchomości, ruchomości). Powstaje majątek wspólny. | Każdy z małżonków ma swój odrębny majątek osobisty. Nie ma majątku wspólnego. |
| Odpowiedzialność za długi | Za długi zaciągnięte przez jednego małżonka za zgodą drugiego odpowiadacie majątkiem wspólnym. | Każdy odpowiada za swoje długi wyłącznie własnym majątkiem osobistym. |
| Wpływ upadłości | Cały majątek wspólny wchodzi do masy upadłości. Syndyk zarządza nim i go likwiduje. | Upadłość dotyczy wyłącznie majątku osobistego małżonka-dłużnika. Majątek drugiego małżonka jest bezpieczny. |
Wspólność majątkowa – domyślny scenariusz
Jeśli nie podpisaliście umowy o rozdzielności majątkowej (intercyzy), z mocy prawa obowiązuje Was wspólność majątkowa. Oznacza to, że Wasze pensje, zakupione wspólnie mieszkanie, samochód czy oszczędności na koncie tworzą jeden, wspólny majątek. To właśnie ten majątek jest najbardziej narażony w przypadku upadłości jednego z Was.
Rozdzielność majątkowa – świadoma ochrona
Intercyza to umowa notarialna, która znosi wspólność majątkową. Każdy z małżonków gromadzi własny majątek i samodzielnie odpowiada za swoje zobowiązania. Jest to najskuteczniejszy sposób na ochronę finansów jednego partnera przed długami drugiego, jednak kluczowy jest moment jej podpisania.
Upadłość konsumencka a majątek wspólny – co zabierze syndyk?
Pamiętaj! Najważniejsza zasada jest prosta, ale często bolesna w skutkach: z chwilą ogłoszenia upadłości konsumenckiej małżonka, który pozostaje we wspólności majątkowej, cały majątek wspólny wchodzi do masy upadłości. Oznacza to, że syndyk przejmuje zarząd nad wszystkim, co zgromadziliście wspólnie w trakcie trwania małżeństwa.
Co w praktyce wchodzi do masy upadłości?
- Wspólna nieruchomość (mieszkanie, dom, działka).
- Wspólny samochód i inne pojazdy.
- Oszczędności na wspólnych i osobistych kontach, jeśli pochodzą z dochodów uzyskanych w trakcie małżeństwa (np. z pensji).
- Wynagrodzenie za pracę upadłego małżonka (w części podlegającej zajęciu).
- Wartościowe ruchomości (sprzęt RTV/AGD, biżuteria itp.).
Czego syndyk nie zajmie?
Majątek osobisty małżonka, który nie ogłasza upadłości, jest bezpieczny. Należą do niego:
- Dobra nabyte przed zawarciem małżeństwa.
- Majątek otrzymany w drodze darowizny lub spadku (chyba że darczyńca/spadkodawca postanowił inaczej).
- Przedmioty służące wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb.
Intercyza jako tarcza ochronna – czy zawsze działa?
Podpisanie intercyzy to najpewniejszy sposób na ochronę swojego majątku. Jeśli macie rozdzielność, upadłość męża dotknie wyłącznie jego majątku osobistego, a majątek żony pozostanie nietknięty. Jest tu jednak pewien haczyk – data zawarcia umowy.
Kiedy intercyza może być nieskuteczna?
Jeżeli intercyza została podpisana w ciągu dwóch lat przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, sąd może uznać ją za bezskuteczną w stosunku do masy upadłości. Dzieje się tak, gdy umowa została zawarta z pokrzywdzeniem wierzycieli – czyli w momencie, gdy problemy finansowe były już faktem, a celem umowy była ucieczka z majątkiem.
Jeśli rozważacie intercyzę, zróbcie to, zanim pojawią się poważne długi. Działanie z wyprzedzeniem jest kluczem do skutecznej ochrony.
Przewodnik krok po kroku: Co czeka małżonka dłużnika?
- Złożenie wniosku przez partnera: Postępowanie rozpoczyna się od złożenia wniosku o upadłość przez zadłużonego małżonka.
- Powołanie syndyka: Sąd wydaje postanowienie o ogłoszeniu upadłości i wyznacza syndyka, który od tego momentu zarządza całym majątkiem wspólnym.
- Spis i likwidacja majątku: Syndyk dokonuje spisu majątku wspólnego (inwentarza) i przygotowuje go do sprzedaży (likwidacji). Masz obowiązek współpracować z syndykiem i udostępnić mu wszystkie informacje.
- Sprzedaż majątku: Syndyk sprzedaje składniki majątku, np. mieszkanie czy samochód.
- Podział środków: Po sprzedaży i pokryciu kosztów postępowania, uzyskane środki są dzielone. Małżonek niebędący dłużnikiem ma prawo do otrzymania równowartości swojego udziału w majątku wspólnym (zazwyczaj 50%). Dopiero pozostała część jest przeznaczana na spłatę wierzycieli.
Plusy i minusy upadłości dla związku
Decyzja o upadłości partnera to nie tylko kwestia finansowa, ale także ogromne wyzwanie dla relacji. Warto znać obie strony medalu.
Plusy
- Nowy start finansowy dla rodziny
- Zatrzymanie egzekucji komorniczych i nękania przez windykatorów
- Możliwość całkowitego oddłużenia po wykonaniu planu spłaty
- Psychiczna ulga i koniec życia w ciągłym stresie
- Odzyskanie kontroli nad przyszłością finansową
Minusy
- Utrata całego majątku wspólnego
- Ryzyko utraty wspólnego mieszkania lub domu
- Stres i obciążenie emocjonalne dla obu partnerów
- Konieczność radykalnej zmiany stylu życia i nawyków finansowych
- Brak kontroli nad majątkiem wspólnym w trakcie postępowania
Najczęściej zadawane pytania
1. Czy długi męża po jego upadłości przejdą na mnie?
Odp: Nie. Upadłość konsumencka jest procesem osobistym i nie powoduje „przeniesienia” długów na małżonka. Jednakże, jeśli byliście współkredytobiorcami lub poręczycielami, wierzyciel nadal może dochodzić od Ciebie spłaty. Upadłość jednego z Was nie zwalnia drugiego z solidarnych zobowiązań.
2. Mamy wspólne mieszkanie na kredyt. Co się z nim stanie po ogłoszeniu upadłości przez męża?
Odp: Mieszkanie jako składnik majątku wspólnego wejdzie do masy upadłości i zostanie sprzedane przez syndyka. Środki ze sprzedaży w pierwszej kolejności zaspokoją wierzyciela hipotecznego (bank). Dopiero nadwyżka (jeśli taka będzie) zostanie podzielona między Ciebie a masę upadłości.
3. Czy syndyk zajmie moją pensję i moje osobiste konto bankowe?
Odp: Nie. Twoja pensja i Twoje osobiste konto, na które wpływają środki z Twojego majątku osobistego (np. pensja, darowizna), są bezpieczne. Syndyk zajmie jednak wynagrodzenie małżonka-dłużnika (w części dozwolonej prawem) oraz środki zgromadzone na Waszym wspólnym koncie.
4. Podpisaliśmy intercyzę miesiąc temu, a teraz mąż chce ogłosić upadłość. Czy nasz dom, który jest na mnie, jest bezpieczny?
Odp: Istnieje bardzo wysokie ryzyko, że sąd lub syndyk uznają taką umowę za bezskuteczną w stosunku do masy upadłości. Jeśli intercyza została zawarta w celu „ucieczki” z majątkiem przed wierzycielami na krótko przed złożeniem wniosku, najprawdopodobniej nie ochroni ona majątku.
5. Co mogę zrobić, żeby się zabezpieczyć?
Odp: Najlepszą ochroną jest otwarta i szczera rozmowa o finansach w związku oraz prewencja. Jeśli obawiasz się problemów finansowych partnera, rozważcie podpisanie intercyzy z dużym wyprzedzeniem. Jeśli problemy już istnieją, skonsultujcie się z profesjonalnym doradcą restrukturyzacyjnym, aby poznać wszystkie opcje i ich konsekwencje dla Was obojga.










