Upadłość konsumencka Katowice, Śląsk > Upadłość > Mój partner ma długi – czy jego upadłość konsumencka wpłynie na moje finanse? Analiza przypadku

Odkrycie, że Twój małżonek lub partner ma poważne problemy finansowe, to jeden z najtrudniejszych momentów w związku. Kiedy pada hasło „upadłość konsumencka”, pojawia się strach i niepewność. Czy jego długi staną się moimi? Czy stracimy wspólny dom? Czy syndyk zajmie moją pensję? W tym przewodniku wyjaśnimy, jak upadłość konsumencka jednego z małżonków wpływa na sytuację finansową drugiego. Choć postępowanie upadłościowe dotyczy formalnie tylko dłużnika, jego konsekwencje rozciągają się na cały majątek wspólny. Zrozumienie tych mechanizmów pozwoli Ci świadomie ocenić ryzyko i podjąć kroki, aby chronić swoje finanse.

Wspólność majątkowa a rozdzielność – klucz do zrozumienia sytuacji

Zanim przeanalizujemy wpływ upadłości, musimy zrozumieć, jak prawo w Polsce reguluje finanse małżonków. Od tego zależy, która część Waszego majątku będzie zagrożona w trakcie postępowania. Istnieją dwa podstawowe ustroje majątkowe:

Poniższa tabela przedstawia kluczowe różnice w kontekście zadłużenia i upadłości.

Cecha Wspólność majątkowa (ustawowa) Rozdzielność majątkowa (intercyza)
Co wchodzi w skład? Wszystko, co nabyliście w trakcie trwania małżeństwa (pensje, dochody, nieruchomości, ruchomości). Powstaje majątek wspólny. Każdy z małżonków ma swój odrębny majątek osobisty. Nie ma majątku wspólnego.
Odpowiedzialność za długi Za długi zaciągnięte przez jednego małżonka za zgodą drugiego odpowiadacie majątkiem wspólnym. Każdy odpowiada za swoje długi wyłącznie własnym majątkiem osobistym.
Wpływ upadłości Cały majątek wspólny wchodzi do masy upadłości. Syndyk zarządza nim i go likwiduje. Upadłość dotyczy wyłącznie majątku osobistego małżonka-dłużnika. Majątek drugiego małżonka jest bezpieczny.

Wspólność majątkowa – domyślny scenariusz

Jeśli nie podpisaliście umowy o rozdzielności majątkowej (intercyzy), z mocy prawa obowiązuje Was wspólność majątkowa. Oznacza to, że Wasze pensje, zakupione wspólnie mieszkanie, samochód czy oszczędności na koncie tworzą jeden, wspólny majątek. To właśnie ten majątek jest najbardziej narażony w przypadku upadłości jednego z Was.

Rozdzielność majątkowa – świadoma ochrona

Intercyza to umowa notarialna, która znosi wspólność majątkową. Każdy z małżonków gromadzi własny majątek i samodzielnie odpowiada za swoje zobowiązania. Jest to najskuteczniejszy sposób na ochronę finansów jednego partnera przed długami drugiego, jednak kluczowy jest moment jej podpisania.

Upadłość konsumencka a majątek wspólny – co zabierze syndyk?

Pamiętaj! Najważniejsza zasada jest prosta, ale często bolesna w skutkach: z chwilą ogłoszenia upadłości konsumenckiej małżonka, który pozostaje we wspólności majątkowej, cały majątek wspólny wchodzi do masy upadłości. Oznacza to, że syndyk przejmuje zarząd nad wszystkim, co zgromadziliście wspólnie w trakcie trwania małżeństwa.

Co w praktyce wchodzi do masy upadłości?

Czego syndyk nie zajmie?

Majątek osobisty małżonka, który nie ogłasza upadłości, jest bezpieczny. Należą do niego:

Intercyza jako tarcza ochronna – czy zawsze działa?

Podpisanie intercyzy to najpewniejszy sposób na ochronę swojego majątku. Jeśli macie rozdzielność, upadłość męża dotknie wyłącznie jego majątku osobistego, a majątek żony pozostanie nietknięty. Jest tu jednak pewien haczyk – data zawarcia umowy.

Kiedy intercyza może być nieskuteczna?

Jeżeli intercyza została podpisana w ciągu dwóch lat przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, sąd może uznać ją za bezskuteczną w stosunku do masy upadłości. Dzieje się tak, gdy umowa została zawarta z pokrzywdzeniem wierzycieli – czyli w momencie, gdy problemy finansowe były już faktem, a celem umowy była ucieczka z majątkiem.

Jeśli rozważacie intercyzę, zróbcie to, zanim pojawią się poważne długi. Działanie z wyprzedzeniem jest kluczem do skutecznej ochrony.

Przewodnik krok po kroku: Co czeka małżonka dłużnika?

  1. Złożenie wniosku przez partnera: Postępowanie rozpoczyna się od złożenia wniosku o upadłość przez zadłużonego małżonka.
  2. Powołanie syndyka: Sąd wydaje postanowienie o ogłoszeniu upadłości i wyznacza syndyka, który od tego momentu zarządza całym majątkiem wspólnym.
  3. Spis i likwidacja majątku: Syndyk dokonuje spisu majątku wspólnego (inwentarza) i przygotowuje go do sprzedaży (likwidacji). Masz obowiązek współpracować z syndykiem i udostępnić mu wszystkie informacje.
  4. Sprzedaż majątku: Syndyk sprzedaje składniki majątku, np. mieszkanie czy samochód.
  5. Podział środków: Po sprzedaży i pokryciu kosztów postępowania, uzyskane środki są dzielone. Małżonek niebędący dłużnikiem ma prawo do otrzymania równowartości swojego udziału w majątku wspólnym (zazwyczaj 50%). Dopiero pozostała część jest przeznaczana na spłatę wierzycieli.

Plusy i minusy upadłości dla związku

Decyzja o upadłości partnera to nie tylko kwestia finansowa, ale także ogromne wyzwanie dla relacji. Warto znać obie strony medalu.

Plusy

  • Nowy start finansowy dla rodziny
  • Zatrzymanie egzekucji komorniczych i nękania przez windykatorów
  • Możliwość całkowitego oddłużenia po wykonaniu planu spłaty
  • Psychiczna ulga i koniec życia w ciągłym stresie
  • Odzyskanie kontroli nad przyszłością finansową

Minusy

  • Utrata całego majątku wspólnego
  • Ryzyko utraty wspólnego mieszkania lub domu
  • Stres i obciążenie emocjonalne dla obu partnerów
  • Konieczność radykalnej zmiany stylu życia i nawyków finansowych
  • Brak kontroli nad majątkiem wspólnym w trakcie postępowania

Najczęściej zadawane pytania

1. Czy długi męża po jego upadłości przejdą na mnie?

Odp: Nie. Upadłość konsumencka jest procesem osobistym i nie powoduje „przeniesienia” długów na małżonka. Jednakże, jeśli byliście współkredytobiorcami lub poręczycielami, wierzyciel nadal może dochodzić od Ciebie spłaty. Upadłość jednego z Was nie zwalnia drugiego z solidarnych zobowiązań.

2. Mamy wspólne mieszkanie na kredyt. Co się z nim stanie po ogłoszeniu upadłości przez męża?

Odp: Mieszkanie jako składnik majątku wspólnego wejdzie do masy upadłości i zostanie sprzedane przez syndyka. Środki ze sprzedaży w pierwszej kolejności zaspokoją wierzyciela hipotecznego (bank). Dopiero nadwyżka (jeśli taka będzie) zostanie podzielona między Ciebie a masę upadłości.

3. Czy syndyk zajmie moją pensję i moje osobiste konto bankowe?

Odp: Nie. Twoja pensja i Twoje osobiste konto, na które wpływają środki z Twojego majątku osobistego (np. pensja, darowizna), są bezpieczne. Syndyk zajmie jednak wynagrodzenie małżonka-dłużnika (w części dozwolonej prawem) oraz środki zgromadzone na Waszym wspólnym koncie.

4. Podpisaliśmy intercyzę miesiąc temu, a teraz mąż chce ogłosić upadłość. Czy nasz dom, który jest na mnie, jest bezpieczny?

Odp: Istnieje bardzo wysokie ryzyko, że sąd lub syndyk uznają taką umowę za bezskuteczną w stosunku do masy upadłości. Jeśli intercyza została zawarta w celu „ucieczki” z majątkiem przed wierzycielami na krótko przed złożeniem wniosku, najprawdopodobniej nie ochroni ona majątku.

5. Co mogę zrobić, żeby się zabezpieczyć?

Odp: Najlepszą ochroną jest otwarta i szczera rozmowa o finansach w związku oraz prewencja. Jeśli obawiasz się problemów finansowych partnera, rozważcie podpisanie intercyzy z dużym wyprzedzeniem. Jeśli problemy już istnieją, skonsultujcie się z profesjonalnym doradcą restrukturyzacyjnym, aby poznać wszystkie opcje i ich konsekwencje dla Was obojga.