Upadłość konsumencka Katowice, Śląsk > Upadłość > Upadłość konsumencka byłego przedsiębiorcy. O czym musisz pamiętać, zamykając działalność z długami?
Prowadzenie własnej firmy to marzenie wielu, ale statystyki są nieubłagane – nie każdemu biznesowi udaje się przetrwać. Co się dzieje, gdy po latach ciężkiej pracy zamiast zysków zostają tylko długi w ZUS-ie, Urzędzie Skarbowym i u kontrahentów? Wielu byłych przedsiębiorców czuje, że znalazło się w sytuacji bez wyjścia. Jednak istnieje dla nich skuteczna deska ratunku: upadłość konsumencka. W tym przewodniku wyjaśnimy, jak krok po kroku przejść od zadłużonego przedsiębiorcy do osoby, która może skorzystać z oddłużenia. Dowiesz się, dlaczego zamknięcie działalności jest kluczowe, co dzieje się z długami publicznoprawnymi i jak przygotować się do całego procesu, aby uniknąć błędów i odzyskać finansowy spokój.
Przedsiębiorca vs konsument – dwie różne drogi do upadłości
Zanim złożysz jakikolwiek wniosek, musisz zrozumieć fundamentalną różnicę. Prawo inaczej traktuje aktywnego przedsiębiorcę, a inaczej osobę fizyczną, która już nie prowadzi firmy. To, w której grupie się znajdujesz w momencie składania wniosku, decyduje o całej procedurze.
- Upadłość gospodarcza: Przeznaczona dla firm i aktywnych przedsiębiorców wpisanych do CEIDG.
- Upadłość konsumencka: Przeznaczona dla osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej.
Poniższa tabela pokazuje najważniejsze różnice między tymi dwoma ścieżkami.
| Cecha | Upadłość gospodarcza (firmowa) | Upadłość konsumencka (dla byłego przedsiębiorcy) |
|---|---|---|
| Kto może złożyć wniosek? | Przedsiębiorca wpisany do CEIDG lub KRS. | Osoba fizyczna, która nie figuruje w rejestrze CEIDG. |
| Obowiązek złożenia wniosku | Tak, w ciągu 30 dni od powstania stanu niewypłacalności. Za zaniechanie grozi odpowiedzialność. | Nie ma obowiązku. Złożenie wniosku to Twoje prawo i dobrowolna decyzja. |
| Koszty postępowania | Znacznie wyższe, dłużnik musi posiadać majątek na ich pokrycie. | Znacznie niższe, istnieje możliwość zwolnienia z kosztów lub pokrycia ich tymczasowo przez Skarb Państwa. |
| Główny cel | Zaspokojenie wierzycieli w jak najwyższym stopniu. | Oddłużenie dłużnika, przy jednoczesnym zaspokojeniu wierzycieli w możliwym stopniu. |
Kluczowy krok: zamknięcie działalności w CEIDG
Pamiętaj! Najważniejsza zasada dla byłego przedsiębiorcy brzmi: aby móc ogłosić upadłość konsumencką, w dniu składania wniosku nie możesz figurować w rejestrze CEIDG jako aktywny przedsiębiorca.
To absolutnie kluczowy warunek formalny. Jeśli złożysz wniosek o upadłość konsumencką, a Twoja firma – nawet zawieszona – nadal widnieje w rejestrze, sąd odrzuci Twój wniosek. Procedura jest prosta, ale musi zostać wykonana we właściwej kolejności:
- Krok 1: Wyrejestrowanie firmy. Składasz wniosek CEIDG-1 o wykreślenie działalności gospodarczej z rejestru. Możesz to zrobić online lub w urzędzie gminy.
- Krok 2: Odzyskanie statusu konsumenta. Z chwilą wykreślenia z CEIDG formalnie przestajesz być przedsiębiorcą i stajesz się konsumentem.
- Krok 3: Złożenie wniosku o upadłość konsumencką. Dopiero teraz możesz skutecznie złożyć wniosek do sądu.
Nie ma żadnego okresu karencji. Wniosek o upadłość konsumencką możesz złożyć nawet następnego dnia po otrzymaniu potwierdzenia o wykreśleniu firmy z CEIDG.
Co z długami wobec ZUS i urzędu skarbowego? To musisz wiedzieć!
To pytanie spędza sen z powiek tysiącom byłych przedsiębiorców. Czy ogromne zaległości w składkach na ubezpieczenie społeczne i niezapłacone podatki mogą zostać umorzone?
Odpowiedź brzmi: TAK.
W ramach upadłości konsumenckiej wszystkie Twoje długi – zarówno te prywatne (kredyty, pożyczki), jak i te powstałe w wyniku prowadzenia działalności gospodarczej – są traktowane jednakowo. Oznacza to, że:
- Zaległości w ZUS: Niezapłacone składki na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy wchodzą do masy upadłości i podlegają umorzeniu na takich samych zasadach jak inne długi.
- Zaległości podatkowe: Niezapłacony podatek VAT, PIT czy inne zobowiązania wobec Urzędu Skarbowego również mogą zostać umorzone.
- Inne długi firmowe: Niezapłacone faktury kontrahentom, raty leasingowe, kredyty firmowe – wszystkie te zobowiązania zostaną objęte postępowaniem.
Możliwość umorzenia długów publicznoprawnych to jedna z największych korzyści, jaką daje upadłość konsumencka byłym przedsiębiorcom.
Jak sąd oceni porażkę Twojego biznesu?
Czy to, że firma upadła z powodu Twoich błędnych decyzji, przekreśla szansę na oddłużenie? Na szczęście, po liberalizacji przepisów w 2020 roku, odpowiedź brzmi: nie.
Sąd ogłosi Twoją upadłość nawet wtedy, jeśli doprowadziłeś do niewypłacalności umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa. Jednak sposób, w jaki prowadziłeś firmę, będzie miał wpływ na jeden kluczowy element postępowania – długość planu spłaty wierzycieli.
Scenariusz standardowy (niezawiniony)
Jeśli Twoja firma upadła z przyczyn od Ciebie niezależnych (np. kryzys w branży, pandemia, utrata kluczowego klienta, choroba), sąd najprawdopodobniej ustali plan spłaty na okres do 36 miesięcy.
Scenariusz wydłużony (zawiniony)
Jeśli sąd uzna, że do upadku firmy doprowadziłeś celowo lub przez rażące niedbalstwo (np. podejmowanie skrajnie ryzykownych decyzji, nieprowadzenie księgowości), plan spłaty zostanie wydłużony i może trwać od 37 do nawet 84 miesięcy.
Najczęściej zadawane pytania
1. Mam zawieszoną działalność w CEIDG. Czy mogę złożyć wniosek o upadłość konsumencką?
Odp: Nie. Zawieszenie działalności nie jest równoznaczne z jej zamknięciem. Aby uzyskać status konsumenta, musisz całkowicie wykreślić firmę z rejestru CEIDG.
2. Co z majątkiem firmowym, który mi pozostał (np. samochód w leasingu, sprzęt)?
Odp: Cały majątek, który posiadałeś jako przedsiębiorca i który masz w chwili składania wniosku, wejdzie w skład masy upadłości. Dotyczy to zarówno majątku prywatnego (mieszkanie), jak i pozostałości po firmie. Syndyk zajmie ten majątek i go zlikwiduje.
3. Zamknąłem firmę z długami 3 lata temu. Czy mogę jeszcze ogłosić upadłość konsumencką?
Odp: Tak. Nie ma żadnego limitu czasowego na złożenie wniosku po zamknięciu działalności, o ile Twoje długi nie uległy przedawnieniu (co w przypadku ZUS i US jest mało prawdopodobne, gdyż skutecznie przerywają oni bieg przedawnienia).
4. Czy muszę mieć jakikolwiek majątek, aby ogłosić upadłość jako były przedsiębiorca?
Odp: Nie. Możesz ogłosić upadłość konsumencką, nawet jeśli nie posiadasz żadnego wartościowego majątku. W takiej sytuacji syndyk pominie etap likwidacji majątku i sąd od razu przejdzie do ustalenia ewentualnego planu spłaty.
5. Prowadziłem spółkę cywilną. Czy upadłość konsumencka umorzy długi spółki?
Odp: Tak. Wspólnicy spółki cywilnej odpowiadają za jej zobowiązania solidarnie, całym swoim majątkiem osobistym. Oznacza to, że Twoja upadłość konsumencka obejmie również te długi. Pamiętaj jednak, że Twoje oddłużenie nie zwalnia z odpowiedzialności pozostałych wspólników.










